6 potwornych chorób zakaźnych, które dziesiątkowały Europę przed opracowaniem szczepionek

Wiele chorób zakaźnych odeszło w zapomnienie dzięki wynalezieniu skutecznych szczepionek. W przeszłości jednak były przyczyną pandemii i dziesiątkowały mieszkańców naszej planety. Niektóre z nich zniknęły na dobre, inne wciąż poniekąd stanowią dla nas zagrożenie.

Dzisiaj mieszkańcy rozwiniętych krajów nie muszą obawiać się czarnej ospy czy dżumy, gdyż wojna z tymi zakaźnymi chorobami dobiegła końca. Zobaczcie jednak jak wyglądały choroby, które doprowadziły do największych epidemii w dziejach ludzkości.

Wirusowe zapalenie wątroby typu B

6 potwornych chorób zakaźnych, które dziesiątkowały Europę przed opracowaniem szczepionek
Udostępnij

Komplikacje związane z WZWB nawet w dzisiejszych czasach doprowadzają do około 700000 zgonów rocznie. Choroba wciąż powoduje epidemie w krajach azjatyckich i afrykańskich. W Europie zachorowalność drastycznie spadła (o około 82%) po tym, jak zaczęto powszechnie stosować szczepienia od 1982 roku.

Najbardziej typowym objawem wirusowego zapalenia wątroby typu B jest żółtaczka z uporczywym swędzeniem skóry, choroba może jednak przebiegać bezobjawowo. W niektórych przypadkach dochodzi do marskości wątroby, co w efekcie może doprowadzić do śmieci.

Ospa prawdziwa

6 potwornych chorób zakaźnych, które dziesiątkowały Europę przed opracowaniem szczepionek
Udostępnij

Ospa prawdziwa, znana również pod nazwą czarna ospa, ma specjalne miejsce w historii. W XVIII wieku, w trakcie epidemii, choroba zabijała 400000 ludzi rocznie. Przez białych kolonizatorów została użyta jako broń biologiczna przeciw rdzennym mieszkańcom Ameryki Północnej.

Chorobę cechuje niebywale wysoka śmiertelność – nawet 95% w przypadku osób nieszczepionych. Choć do powikłań dochodzi bardzo rzadko, mogą skutkować utratą wzroku lub zapaleniem mózgu.

W 1796 roku Edward Jenner opracował skuteczne szczepienie ochronne. Obowiązkowe szczepienie pomogło wygrać wojnę z ospą, choroba szybko więc zniknęła w rozwiniętych krajach. Ostatni przypadek czarnej ospy miał miejsce w 1977 roku, od 1980 roku choroba uważana jest za wyeliminowaną.

Dżuma

6 potwornych chorób zakaźnych, które dziesiątkowały Europę przed opracowaniem szczepionek
Udostępnij

Czarna śmierć, czyli kolejna choroba, która zdziesiątkowała Europę. Uważa się, że dżuma jest jedną z największych epidemii, która miała miejsce w dziejach ludzkości. W XIV wieku doprowadziła do śmierci około 75-200 milionów ludzi.

Dżumie towarzyszyła gorączka, wymioty krwią, powiększenie węzłów chłonnych, zgorzele na dłoniach i krwotoki. Większość chorych umierała w ciągu 2-5 dni po zarażeniu.

Pierwszą skuteczną szczepionkę opracował Waldemar Haffkine w 1897 roku. Obecnie dżuma jest rzadkością, choć w niektórych afrykańskich krajach istnieje ryzyko zachorowania.

Gruźlica

6 potwornych chorób zakaźnych, które dziesiątkowały Europę przed opracowaniem szczepionek
Udostępnij

W XIX-wiecznych miastach ponad 40% zgonów spowodowane było właśnie gruźlicą. Ta zakaźna choroba jest potencjalnie śmiertelna i najczęściej dotyka płuc. W przeszłości gruźlica dziesiątkowała mieszkańców Europy.

Odkrywcą prątka gruźlicy jest Robert Koch. Dzięki jego badaniom opublikowanym w 1882 roku udało się opracować skuteczną szczepionkę w 1921 roku. Pojawienie się nowych form bakterii sprawiło, że od lat 80-tych ubiegłego wieku gruźlica znów stanowi globalny problem.

W krajach Trzeciego Świata rocznie dochodzi do 9 milionów nowych przypadków choroby, z czego 1,5 miliona kończy się śmiercią. W krajach rozwiniętych zachorowalność na gruźlicę zaczyna wzrostać w związku ze spadkiem odporności społeczeństwa i mutacją prątków.

Półpasiec

6 potwornych chorób zakaźnych, które dziesiątkowały Europę przed opracowaniem szczepionek
Udostępnij

Półpasiec występuje u osób, które przeszły ospę wietrzną, wywołuje go zresztą ten sam wirus. Choroba objawia się wystąpieniem na ciele bolesnych i swędzących pęcherzy, zwykle w charakterystycznych regionach, wzdłuż przebiegu nerwów.

Dzisiaj liczba zgonów spowodowana półpaścem jest niewielka, choroba jednak, szczególnie niedoleczona, może prowadzić do wielu poważnych powikłań. Mechanizmy wciąż nie są znane.

6 potwornych chorób zakaźnych, które dziesiątkowały Europę przed opracowaniem szczepionek
Udostępnij

Od 2006 roku dysponujemy szczepionką, dzięki której zachorowalność została zredukowana. Szczególnie zapobiega ona ciężkim objawom choroby i zmniejsza ryzyko powikłań. Od chorej osoby nie można zarazić się półpaścem, może jednak dość do zakażenia ospą (wirus jest obecny w wydzielinie z pęcherzy).

Błonica

6 potwornych chorób zakaźnych, które dziesiątkowały Europę przed opracowaniem szczepionek
Udostępnij

Pewnie niewielu z was słyszało o błonicy. Zakaźna choroba przenoszona jest drogą kropelkową i jeszcze w ubiegłym wieku stanowiła ogromny problem doprowadzając do setek tysięcy zgonów. W 1913 roku wynaleziono szczepienie ochronne, które obecnie jest obowiązkowe.

Błonica zwykle występuje u dzieci i ma kilka postaci. Do charakterystycznych objawów należą: obrzmienie węzłów chłonnych, zmiany skórne i zwężenie szpary głośni. W związku z chorobą dochodzi do ogólnego zatrucia organizmu.

6 potwornych chorób zakaźnych, które dziesiątkowały Europę przed opracowaniem szczepionek
Udostępnij

W ciężkich przypadkach dochodzi do zmian narządów, porażenia mięśni, a nawet śmierci. Leczenie choroby trwa bardzo długo, czasem konieczna jest intubacja. Po skutecznym wyleczeniu, zmiany narządów cofają się.

Źródło i fotografie: youtube.com