Kategorie NaukaSpołeczeństwo

Urwany film, czyli dlaczego alkohol czasem powoduje utratę pamięci?

Obecnie nadal istnieje duże prawdopodobieństwo zetknięcia się z pijaną osobą. Być może nawet sam wylądowałeś w tym stanie. Dlaczego mocne trunki tak na nas wpływają i jak to się dzieje, że czasami następuje częściowa utrata pamięci po alkoholu?


Utrata pamięci po alkoholu

Zgodnie z najnowszym badaniem, utrata pamięci po alkoholu może nastąpić, ponieważ mocne trunki przekraczają barierę krew-mózg. To z kolei zakłóca receptor znajdujący się w neuronach zaangażowanych w tworzenie wspomnień.

Ten proces hamowania po raz pierwszy zidentyfikowano na początku lat 90-tych i wciąż nie jest do końca znany. Wszystko zaczyna się, gdy etanol trafia do neuronów piramidowych w regionie CA1 hipokampa.

utrata pamięci po alkoholu

Neurony piramidowe

Neurony piramidowe są rodzajem komórek nerwowych z wieloma dendrytami, ale tylko jeden z nich jest aksonem, pozostałe służą do odbierania informacji z innych komórek zanim zintegrowany sygnał zostanie wysłany dalej.

Region CA1 hipokampa jest miejscem, w którym synapsa łącząca dwa neurony staje się bardziej wrażliwa na stymulację w wyniku częstego komunikowania się dwóch neuronów. Mechanizm nazywany jest LTP – długotrwałe wzmocnienie synaptyczne i jest kluczowy dla tworzenia wspomnień.

Urwany film, czyli dlaczego alkohol czasem powoduje utratę pamięci?

Tworzenie wspomnień

Badanie opublikowane w 2011 roku w The Journal of Neuroscience ujawnia więcej szczegółów, dlaczego czasem następuje utrata pamięci po alkoholu. Charles Zorumski z kolegami wykorzystali szczury, by dowiedzieć się więcej o wpływie etanolu na mózg.

Zespół ustalił, że alkohol blokuje LTP poprzez manipulowanie receptorem NMDA, który znajduje się w neuronach piramidowych. To z kolei prowadzi do uwolnienia steroidów, które hamują plastyczność neuronów – nie tworzą się wspomnienia.

utrata pamięci po alkoholu

Zablokowanie LTP i pamięci wymaga dużo alkoholu. Mechanizm nie jest jednak prosty. Alkohol powoduje, że receptory zachowują się w pozornie sprzeczny sposób, a to właśnie blokuje sygnały nerwowe, które tworzą wspomnienia. To może wyjaśnić, dlaczego odurzone osoby nie pamiętają, co robiły poprzedniej nocy.

Czy alkohol zabija komórki?

Odkrycie jest niezwykle ważne i obala wcześniejsze hipotezy, że alkohol osłabia pamięć przez zabijanie komórek mózgowych. Okazuje się, że mocne trunki nie niszczą komórek w żaden sposób na żadnym poziomie, a po prostu blokują tworzenie wspomnień.

Co ciekawe, podobne efekty wywołuje ostry stres, który również może upośledzić LTP. Choć większość badań została przeprowadzona na zwierzętach, zespół uważa, że wszystko wygląda podobnie w przypadku ludzi.


Fotografie: ncbi.nlm.nih.gov, neuroscience.wustl.edu, ncbi.nlm.nih.gov