Kategorie Nauka

1600 kilometrów pod Europą znajduje się zaginiony kontynent o nazwie Wielka Adria

Naukowcy wyśledzili ostatnie pozostałości starożytnego lądu wielkości Grenlandii. Wielka Adria znajduje się pod południową częścią Europy.


Zaginiony ląd

Udało się zrekonstruować burzliwą historię zaginionego kontynentu. Okazało się, że spoczął pod południową Europą, a ląd w najnowszym badaniu formalnie nosi nazwę Wielka Adria.

Starożytna kraina oddzieliła się od południowego superkontynentu Gondwana ponad 200 milionów lat temu. Przez kolejne 100 milionów lat odbywała powolną wędrówkę, by stopniowo zanurzyć się w basenie Morza Śródziemnego i tam pozostać na wieki.

1600 kilometrów pod Europą znajduje się zaginiony kontynent o nazwie Wielka Adria

Wielka Adria

Naukowcy pod kierownictwem Douwe van Hinsbergena, profesora tektoniki i paleogeografii na Uniwersytecie w Utrechcie, od dziesięcioleci próbowali odtworzyć przeszłość Wielkiej Adrii.

Zespół pobrał próbki skał od Hiszpanii aż po Iran, by znaleźć ostatnie materialne pozostałości kontynentu. Poszukiwania w końcu zostały nagrodzone, a wyniki badań opublikowane w czasopiśmie Gondwana Research.

wielka adria

Wycieczki kontynentów

Jako, że nie mieszkamy w strefie trzęsień ziemi, zapominamy, że Ziemia nieustannie kanibalizuje własne masy lądu. W ciągu milionów lat mapa naszego świata przeszła drastyczną transformację, gdy płyty kontynentalne przesuwają się i zderzają.

Wielka Adria była wielkości Grenlandii, kiedy uderzyła w Europę w okresie środkowej kredy. W tym czasie większość kontynentu była pokryta płytkim morzem, w którym kwitł tropikalny ekosystem wokół raf koralowych.

Wiele południowoeuropejskich pasm górskich pochodzi z Wielkiej Adrii. Wyjątek stanowią Zachodnie Alpy i Karpaty. – powiedział van Hinsbergen

Dzieje Wielkiej Adrii

Analiza zebranych skał umożliwiła zespołowi identyfikację ostatnich śladów powierzchniowych Wielkiej Adrii. Te pozostałości rozciągają się od Turynu po Salento. Niektóre nadal można wykryć za pomocą sejsmometrów.

Podziemna część kontynentu leży około 1600 kilometrów pod południową częścią Europy. Dalsza analiza umożliwiła odtworzenie zmian geologicznych, przez które przeszła Wielka Adria.

Po złożeniu układanki Morza Śródziemnego możemy przywrócić inne elementy geologiczne, takie jak wulkany i złoża rudy. Dzięki temu możemy dowiedzieć się o podstawowych czynnikach wpływających na poszczególne procesy.


Fotografie: gplates.org, uu.nl, sciencedirect.com